Danielowice

Danielowice
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

oławski

Gmina

Domaniów

Liczba ludności (III 2011)

82[2]

Strefa numeracyjna

71

Kod pocztowy

55-216[3]

Tablice rejestracyjne

DOA

SIMC

0874294

Położenie na mapie gminy Domaniów
Mapa konturowa gminy Domaniów, po lewej znajduje się punkt z opisem „Danielowice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Danielowice”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Danielowice”
Położenie na mapie powiatu oławskiego
Mapa konturowa powiatu oławskiego, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Danielowice”
Ziemia50°54′20″N 17°06′01″E/50,905556 17,100278[1]

Danielowice (niem. Dammelwitz)[4] – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Domaniów.

Wieś położona jest 16 kilometrów od Oławy.[4]

Podział administracyjny

W okresie pruskim Danielowice należały do gminy z siedzibą w Nowojowicach (Haltauf) i tamteż znajdował się urząd stanu cywilnego właściwy dla Danielowic.[4] Od 1816 r. Danielowice należały do powiatu oławskiego rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk,[5] a od 1919 r. do wyodrębnionej prowincji Dolny Śląsk.[6] Do 1928 r. Danielowice dzieliły się na wieś-gminę jednostkową (Landgemeinde) oraz na obszar dworski (Gutsbezirk).[4][5][6] W 1928 r. w wyniku reformy likwidującej obszary dworskie na terenie Prus obszar dworski Danielowice wszedł w skład wsi gminnej Danielowice.[6][7]

Po ustanowieniu administracji polskiej na Dolnym Śląsku Danielowice wchodziły w latach 1945-1954 w skład gminy Domaniów i w latach 1954-1972 w skład gromady Domaniów,[8][9] a od 1973 r. jest częścią gminy Domaniów.[10][11] Do 1975 r. Danielowice należały do powiatu oławskiego województwa wrocławskiego.[12] W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do pomniejszonego terytorialnie województwa wrocławskiego, a w latach 1990-1998 przynależała do urzędu rejonowego w Oławie.[13]

Historia

Teren wsi był zasiedlony już w okresie neolitu.[14]

Wieś o charakterze osady majątkowej, założona w 1288 r. na wspólnym polu posiadanym przez wsie Gostkowice, Nowojowice, Kuchary i Radłowice. Wieś miała powierzchnię co najmniej 10 łanów i należała w XIII w. do hrabiego z Danielowic (Graf von Danielowicz). W 1390 r. właścicielem wsi był Friedrich von Zolcz, a w 1689 r. Kaspar Wilhelm von Minckwitz. W 1783 r. właścicielem Danielowic był landrat oławski von Kottulinsky, a na przełomie XVIII i XIX w. wieś należała do rodu von Hahn. Od ok. 1819 r. wieś jest wzmiankowana jako własność rodu von Anders (Andersch, Aedersch), a w 1894 r. jako właściciel majątku w Danielowicach jest wspomniany Wilhelm Anders.[4]

Między 1898 a 1902 r. majątek w Danielowicach nabył Ludwig Stein z Kuchar (Kochern), a w 1912 r. jako właściciel majątku jest wspomniany Friedrich Stein.[15] W 1917 i 1930 r. majątek należał do dziedziców Friedricha Steina, którzy oddali majątek w dzierżawę Walterowi Schumannowi z Gostkowic (Eulendorf).[15][16] W 1937 r. jako właściciel majątku jest wspomniana firma "Schlesische Landgesellschaft Breslau".[4]

26 stycznia 1945 r. mieszkańcy Danielowic zostali ewakuowani w obawie przed nacierającą w kierunku wsi Armią Czerwoną na rozkaz naczelnika grupy lokalnej NSDAP w Piskorzówku (Klein-Peiskerau).[15]

W okresie PRL-u w pałacu w Danielowicach urządzono szkołę podstawową, zaś sam dawny pałac w 1968 r. uległ przebudowie, w wyniku czego utracił wszelkie cechy stylowe.[16]

Nazewnictwo

W ciągu swojego istnienia Danielowice nosiły następujące nazwy[4]:

Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku, wydanym we Wrocławiu w 1888 r., zaliczał nazwę wsi "Dammelwitz" do grupy nazw wsi wywodzących się od rodzaju lokalnego obszaru i części składowych krajobrazu. Adamy podawał pierwotną, starosłowiańską nazwę wsi "Dalinów", a znaczenie nazwy wsi w języku niemieckim jako "Weit entfernter Ort".[19]

Gospodarka

W 1783 r. we wsi znajdował się oprócz pałacu rodowego folwark i młyn z wiatrakiem. W pierwszej połowie XIX w. oprócz folwarku i młynu zbożowego wieś posiadała browar, gorzelnię, zajazd i 3 warsztaty rzemieślnicze. W 1845 r. odnotowano we wsi działalność pszczelarską.

W 1885 r. powierzchnia katastralna wsi gminnej (Landgemeinde) wynosiła 10 ha, z czego pola uprawne stanowiły 6 ha. Dochód netto z podatku gruntowego z pól wynosił 26,24 marek niemieckich za hektar.[4] Powierzchnia katastralna obszaru dworskiego (Gutsbezirk) wynosiła w tym samym roku 135 ha, z czego pola uprawne stanowiły 121 ha, łąki 5 ha i lasy 5 ha.[4][15] Dochód netto z podatku gruntowego wynosił 30,55 marek za hektar pola, 22,32 marek za hektar łąki i 13,71 marek za hektar lasu. W 1931 r. powierzchnia katastralna wsi wynosiła 291,5 ha, a dochód netto z podatku gruntowego wynosił 32,30 reichsmarek za hektar.[4] Najbliższe wsi stacje kolejowe znajdowały się w Kucharach (Kochern) oraz w Węgrach (Wangern).[4][5]

Teraźniejszość

We wsi działa Przedszkole Publiczne,[20] założone w 2010 r.[21] W roku szkolnym 2024/25 do przedszkola uczęszczało 100 dzieci zrzeszonych w 4 grupy.[22]

Zabytki

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są[23]:

  • pałac, obecnie szkoła, z początku XIX w., przebudowany na początku XX w.
  • mauzoleum, w parku, z początku XIX w.

Według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi oprócz mauzoleum pałacowego będącego w stanie ruiny znajdują się następujące zabytki[24]:

Demografia

W 1783 r. wieś zamieszkiwało 85 osób. W 1819 r. we wsi mieszkało 92 osoby, w 1830 r. 88 osób, a w 1845 r. 84 osoby. W 1871 r. we wsi-gminie jednostkowej (Landgemeinde) mieszkało 60 osób, a w obszarze dworskim (Gutsbezirk) mieszkało 48 osób. W 1885 r. we wsi gminnej i obszarze dworskim mieszkało odpowiednio 48 i 52 osoby, w 1895 r. 50 i 62 osoby, a w 1905 r. 59 i 57 osób. W 1925 r. wieś zamieszkiwało 184 osoby, w 1935 r. 168 osób, a cztery lata później też 168 osób.[4] W 2011 r. wieś zamieszkiwały 82 osoby,[2] a w 2023 r. 74 osoby.[25]

W 1925 r. na 184 mieszkańców wsi 89 było mężczyznami, a 95 kobietami. We wsi mieszkało 145 ewangelików i 34 katolików. Ewangelicy należeli do zboru w Borku Strzelińskim (Großburg), a katolicy do parafii w Domaniowie (Thomaskirch).[4]

Liczba ludność Danielowic (nota: dane dla lat 1871-1905 stanowią sumę ludność wsi gminnej i obszaru dworskiego)

Przypisy

  1. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 3 stycznia 2026, identyfikator PRNG: 21399.
  2. ↑ a b GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 206 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. ↑ a b c d e f g h i j k l m n Klaus Kunze, Familienforschung Ohlau: Dammelwitz mit Eulendorf Kreis Ohlau [online], klauskunze.com [dostęp 2026-07-18] (niem.).
  5. ↑ a b c Dammelwitz, [w:] Erich Uetrecht, Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs, t. 1, www.meyersgaz.org, Leipzig–Wien 1912, s. 316 [dostęp 2026-07-18] (ang. • niem.).
  6. ↑ a b c Jürgen Frantz, Kreis Ohlau | AGOFF [online], Arbeitsgemeinschaft Ostdeutscher Familienforscher, 1 czerwca 2014 [dostęp 2026-07-18] (niem.).
  7. ↑ Amtsblatt der Regierung in Breslau : mit öffentlichem Anzeiger Bd. 119, Stück 38 (22 September 1928) + S.-Beil., „Amtsblatt der Regierung in Breslau mit öffentlichem Anzeiger”, 119 (38), polona.pl, Breslau, 22 września 1928, s. 362 [dostęp 2026-07-18] (pol. • niem.).
  8. ↑ Uchwała Nr 24/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu oławskiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71)
  9. ↑ Ustawa z dnia 25 września 1954 r. o reformie podziału administracyjnego wsi i powołaniu gromadzkich rad narodowych., isap.sejm.gov.pl, 25 września 1954 [dostęp 2026-07-18] (pol.).
  10. ↑ Uchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165)
  11. ↑ Ustawa z dnia 29 listopada 1972 r. o utworzeniu gmin i zmianie ustawy o radach narodowych., isap.sejm.gov.pl, 29 listopada 1972 [dostęp 2026-07-18] (pol.).
  12. ↑ Wykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.
  13. ↑ Rozporządzenie Ministra - Szefa Urzędu Rady Ministrów z dnia 1 sierpnia 1990 r. w sprawie określenia siedzib i terytorialnego zasięgu działania urzędów rejonowych. [online], isap.sejm.gov.pl, 1 sierpnia 1990 [dostęp 2026-07-18] (pol.).
  14. ↑ Zbigniew Jakubowicz, Domaniów znany i nieznany (1), Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 40 (386), dodatek "Magazyn", s. IV, Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 5 października 2000, s. 28 [dostęp 2026-07-23] (pol.).
  15. ↑ a b c d Dammelwitz (Danielowice), [w:] Harald Stark, Starks Historische Spurensuche, www.starks-historische-spurensuche.de, grudzień 2009 [dostęp 2026-07-18] (niem.).
  16. ↑ a b Danielowice, [w:] Damian Dąbrowski, Pałace Śląska, www.palaceslaska.pl, marzec 2012 [dostęp 2026-07-18] (pol.).
  17. ↑ Dalinów, [w:] Filip Sulimierski i inni red., Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. I (Aa – Dereneczna), dir.icm.edu.pl, Warszawa 1880, s. 896 [dostęp 2026-07-18] (pol.).
  18. ↑ Obwieszczenie Pełnomocnika Rządu R.P. na okręg administracyjny Dolnego Śląska z 16.6.1945. Biuletyn nr 1 - przywracający brzmienie historycznych nazw polskich miejscowości Dolnego Śląska
  19. ↑ Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Śląska Biblioteka Cyfrowa, Breslau 1888, s. 66 [dostęp 2026-07-18] (pol. • niem.).
  20. ↑ Strategia rozwoju gminy Domaniów..., s. 151
  21. ↑ Przedszkole Publiczne w Danielowicach, [w:] Baza przedszkoli, Przedszkola24.pl [dostęp 2026-07-18] (pol.).
  22. ↑ Strategia rozwoju gminy Domaniów..., s. 152
  23. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 132. [dostęp 2012-09-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-10-31)].
  24. ↑ dawne województwo wrocławskie - Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu [online], wosoz.ibip.wroc.pl [dostęp 2026-07-18] [zarchiwizowane z adresu 2026-06-07] (pol.).
  25. ↑ Raport o stanie gminy Domaniów w 2023 roku, s. 4

Bibliografia

  • Erich Quester, Der Kreis Ohlau in Urkunden der Jahre 1331 – 1398, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 11/1965-8/1966 (seria artykułów)
  • Christa Dziedo, Großburg – eine Dorfgeschichte, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 4/1977, s. 15
  • Günter H. Wiege, Chronik der Familie von Minckwitz Linie Breitenhain – Sonnewalde – Drehna, Frankfurt/Main 2001, s. 88 i 91
  • Heinz Quester, Ortslexikon des Kreises Ohlau/Schlesien, Alfter 2007, s. 37

Linki zewnętrzne

Gmina Domaniów
Wsie
Osady

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya