Gleiwitz IV

Gleiwitz IV
Arbeitslager Gleiwitz IV
Podobóz Auschwitz-Birkenau
Ilustracja
Pomnik upamiętniający istnienie obozu
Odpowiedzialny

 III Rzesza

Rozpoczęcie działalności

czerwiec 1944

Zakończenie działalności

18/19 stycznia 1945

Miejsce

Gliwice

Liczba więźniów

444 (stan na 17 stycznia 1944)

Narodowość więźniów

głównie Żydzi i robotnicy przymusowi

Liczebność personelu

około 60 SS-manów[1]

Komendanci

SS Unterscharführer Otto Arthur Lätsch (czerwiec – październik 1944)
SS Oberscharführer Josef Grobert (październik 1944 – styczeń 1945)[1]

Położenie na mapie Gliwic
Mapa konturowa Gliwic, w centrum znajduje się punkt z opisem „Gleiwitz IV”
Położenie na mapie Rzeszy Niemieckiej (Republiki Weimarskiej i III Rzeszy w granicach sprzed 1938)
Mapa konturowa Rzeszy Niemieckiej (Republiki Weimarskiej i III Rzeszy w granicach sprzed 1938), po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Gleiwitz IV”
Ziemia50°18′15,1″N 18°37′59,2″E/50,304200 18,633100

Gleiwitz IV – niemiecki nazistowski podobóz Auschwitz-Birkenau, zlokalizowany w Gliwicach.

Obóz został założony na terenie wznoszonych przez Wehrmacht koszar wojskowych[2]. Pierwszy transport trafił tam w czerwcu 1944, było to 80 więźniów z obozu Monowitz, choć już wcześniej istniał w tej okolicy obóz dla jeńców sowieckich[3]. Mieli oni wybudować baraki dla więźniów, a także ogrodzenie wokół nowego podobozu[2]. Po zakończonych pracach odesłano ich z powrotem[1]. Kolejni więźniowie przybyli do Gleiwitz IV pod koniec sierpnia 1944. W czasie istnienia podobozu średnio przebywało w nim 600 więźniów, głównie polskich, francuskich i węgierskich Żydów, choć przebywali w nim także Węgrzy, Rosjanie, Włosi i Francuzi z francuskiego Ruchu Oporu[1][3].

Więźniowie podobozu pracowali w różnych miejscach. Budowali koszary niemieckie, lotnisko, naprawiali wozy wojskowe, a także pomagali w porcie nad Kanałem Gliwickim i przy odgruzowywaniu Gliwic[3][4]. W obozie panowała wysoka śmiertelność. Co jakiś czas przeprowadzano selekcję – niezdolnych więźniów wywożono do komór gazowych w Birkenau. Złą sławą cieszył się pierwszy komendant obozu Otto Lätsch. Wielokrotnie katował więźniów, kilku z nich zabił z błahych powodów, na przykład z powodu tego, że podeszli do ogniska, aby się ogrzać[5].

W nocy z 18 na 19 stycznia 1945 nastąpiła ewakuacja więźniów. Planowano z nimi dojść do Blachowni Śląskiej, lecz po dojściu do Sośnicowic zawrócono ich do opróżnionego obozu Blechhammer, gdzie doczekali wyzwolenia[2]. Pozostałych 57 więźniów niezdolnych do marszu zostawiono w izbie chorych, którą następnie komendant obozu kazał podpalić, a osoby próbujące uciec zastrzelić. Masakrę przeżyło tylko dwóch więźniów, którzy ukryli się wśród zwłok[2][3].

Do dzisiejszych czasów po podobozie nie zachowało się wiele śladów. Na terenie Gliwickich Zakładów Urządzeń Technicznych pozostały jedynie części ogrodzenia i wieże strażnicze. Na terenie dawnego obozu, przy ulicy Władysława Andersa, w 1979 roku postawiono pomnik ku czci więźniów[3][4].

Przypisy

  1. ↑ a b c d Gleiwitz IV. subcamps-auschwitz.org. [dostęp 2021-03-18]. (pol.).
  2. ↑ a b c d Gleiwitz IV / Podobozy / Historia / Auschwitz-Birkenau [online], www.auschwitz.org [dostęp 2021-03-20].
  3. ↑ a b c d e Gliwice – Obóz pracy Gleiwitz IV przy ulicy Generała Władysława Andersa. Atrakcje turystyczne Gliwic. Ciekawe miejsca Gliwic [online], www.polskaniezwykla.pl [dostęp 2021-03-20].
  4. ↑ a b Pomnik – obóz Arbeitslager Glewitz IV (ul. Andersa) [online], sztetl.org.pl [dostęp 2021-03-20].
  5. ↑ „W Gliwicach byliśmy traktowani o wiele gorzej niż w Oświęcimiu”. [online], Przystanek Historia [dostęp 2021-03-20] (pol.).
Podobozy Auschwitz
Podobozy przy gospodarstwach rolno-hodowlanych
Podobozy przy zakładach przemysłowych
Podobozy o innych funkcjach

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya