1852
Rządzący państwami w 1852
Wydarzenia w Polsce
- 17 lipca – do Gdańska wjechał pierwszy pociąg. Miasto zostało połączone linią kolejową z Tczewem.
- 18 lipca – spłonęła Stara Synagoga w Kaliszu.
- 6 sierpnia − Gdańsk uzyskał połączenie kolejowe z Bydgoszczą (otwarto 1-torową 127,6 km linię Bydgoszcz-Tczew).
- Wynalezienie lampy naftowej przez Ignacego Łukasiewicza.
- Epidemia cholery w Królestwie Polskim.
- w budynkach poklasztornych na Świętym Krzyżu umieszczono Instytut Księży Zdrożnych w celu przetrzymywania przedstawicieli kleru skazanych za różne przestępstwa i wykroczenia[1].
Wydarzenia na świecie
- 3 stycznia – pierwsi chińscy robotnicy-emigranci przybyli na Hawaje.
- 4 stycznia – na Atlantyku, 150 km na południowy zachód od Wysp Scilly w trakcie swego dziewiczego rejsu z Southampton do Indii Zachodnich eksplodował i zatonął brytyjski parowiec RMS „Amazon”; zginęło 104 pasażerów i członków załogi.
- 17 stycznia – podpisano Konwencję rzeki Sand, w której Wielka Brytania uznała niepodległość burskiego Transwalu.
- 3 lutego – wojna urugwajska: koalicja brazylijsko-urugwajska odniosła zwycięstwo nad armią argentyńską w bitwie pod Caseros.
- 17 lutego (5 lutego wg kalendarza juliańskiego) – zbiory Ermitażu zostały udostępnione publiczności.
- 23 lutego – w Wielkiej Brytanii powstał pierwszy rząd lorda Derby.
- 26 lutego – brytyjski okręt wojenny HMS „Birkenhead” rozbił się na skałach u wybrzeży południowej Afryki. Spośród będących na pokładzie 638 osób, uratowały się 193.
- 13 marca – utworzono Księstwo Czarnogóry.
- 17 marca – włoski astronom Annibale de Gasparis odkrył planetoidę (16) Psyche.
- 20 marca – pierwsze książkowe wydanie traktującej o życiu niewolników w USA powieści Chata wuja Toma amerykańskiej pisarki Harriet Beecher Stowe.
- 17 kwietnia – niemiecki astronom Robert Luther odkrył planetoidę (17) Thetis.
- 24 kwietnia – Ludwik II został wielkim księciem Badenii.
- 1 maja:
- zwodowano francuski okręt liniowy „Napoléon”.
- biskup Philibert de Bruillard założył Zgromadzenie Księży Misjonarzy Saletynów.
- 24 września – Paryż: inż. Henri Jules Giffard wzniósł się na wysokość 1800 m i pokonał 27. kilometrową trasę na pierwowzorze sterowca własnej konstrukcji o napędzie parowym.
- 11 października – zainaugurował działalność Uniwersytet w Sydney, najstarsza uczelnia wyższa w Australii.
- 2 listopada – na prezydenta USA został wybrany Franklin Pierce.
- 4 listopada – Camillo Benso di Cavour został premierem Piemontu.
- 2 grudnia – proklamowanie II Cesarstwo Francuskie. Ludwik Napoleon przyjął tytuł cesarza Napoleona III.
- 15 grudnia – brytyjski astronom John Russell Hind odkrył planetoidę Thalia.
- 19 grudnia – George Hamilton-Gordon został premierem Wielkiej Brytanii.
- bunt w Kautokeino w Norwegii.
Urodzili się
- 10 stycznia – Wilhelm Kloske, biskup pomocniczy archidiecezji gnieźnieńsko-poznańskiej (zm. 1925)
- 12 stycznia – Joseph Joffre, marszałek Francji, naczelny wódz armii francuskiej w czasie I wojny światowej (zm. 1931)
- 22 stycznia – Remigiusz Isoré, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
- 28 stycznia – George Louis Wellington, amerykański polityk, senator ze stanu Maryland (zm. 1927)
- 29 stycznia – Kazimierz Morawski, polski filolog klasyczny, historyk (zm. 1925)
- 6 lutego – Wasilij Safonow, rosyjski pianista, dyrygent i pedagog (zm. 1918)
- 13 lutego – John Dreyer, duński astronom (zm. 1926)
- 15 lutego – Samuel Goldflam, polski internista i neurolog (zm. 1932)
- 16 lutego – Charles Taze Russell, amerykański kaznodzieja, twórca ruchu Badaczy Pisma Świętego (zm. 1916)
- 28 lutego – Antoni Maria Schwartz, austriacki pijar, błogosławiony katolicki (zm. 1929)
- 16 marca – Gentarō Kodama, japoński generał, gubernator generalny Tajwanu (zm. 1906)
- 11 kwietnia – Leon Wyczółkowski, polski malarz i grafik (zm. 1936)
- 12 kwietnia – Ferdinand Lindemann, niemiecki matematyk (zm. 1939)
- 15 kwietnia – Józef Freinademetz, włoski werbista, misjonarz, święty katolicki (zm. 1908)
- 22 kwietnia – Wilhelm IV, wielki książę Luksemburga (zm. 1912)
- 1 maja – Calamity Jane, amerykańska pionierka Dzikiego Zachodu, rewolwerowiec (zm. 1903)
- 4 maja - Alice Liddell, Angielka, pierwowzór postaci Alicji z Alicji w krainie czarów Lewisa Carrolla (zm. 1934)
- 11 maja – Charles Warren Fairbanks, amerykański polityk, wiceprezydent Stanów Zjednoczonych (zm. 1918)
- 13 maja:
- Alfred von Conrad, niemiecki polityk (zm. 1914)
- Leopoldyna Leszczyńska, polska posiadaczka ziemska (zm. 1929)
- 14 maja:
- Zofia Chlebowska, polska nauczycielka, działaczka oświatowa (zm. 1932)
- Edmund Jelinek, austriacki chirurg (zm. 1928)
- Alton B. Parker, amerykański prawnik, sędzia, polityk (zm. 1926)
- Jan Żarnowski, polski działacz państwowy, prezes NIK (zm. 1926)
- 18 maja:
- Gertrude Käsebier, amerykańska fotografka, portrecistka (zm. 1934)
- Icchok Lejb Perec, polsko-żydowski pisarz, adwokat, działacz społeczny (zm. 1915)
- 28 maja – Józefa Hendrina Stenmanns, współzałożycielka werbistek, błogosławiona katolicka (zm. 1903)
- 25 czerwca – Antoni Gaudí, architekt hiszpański, twórca m.in. słynnego kościoła Sagrada Família w Barcelonie (zm. 1926)
- 19 lipca – Meta Janitzek, górnośląska pisarka (zm. 1927)[2]
- 26 lipca – Anna Lewicka z Lewickich, polska pisarka, dziennikarka (zm. 1932)
- 30 sierpnia – Jacobus Henricus van ’t Hoff, holenderski chemik, laureat pierwszej Nagrody Nobla (zm. 1911)
- 11 września – Aleksander Bantkie-Stężyński, polski inżynier chemik, polityk, prezydent Częstochowy (zm. 1930)
- 30 września – Charles Villiers Stanford, brytyjski kompozytor, dyrygent i pedagog (zm. 1924)
- 2 października:
- William Ramsay, brytyjski chemik i fizyk, w 1904 laureat Nagrody Nobla w dziedzinie chemii (zm. 1916)
- Maria od Jezusa Santocanale, włoska zakonnica, błogosławiona katolicka (zm. 1923)
- 6 października – Bruno Abdank-Abakanowicz, polski wynalazca (zm. 1900)
- 18 października – Adam Wolański, polski ziemianin, numizmatyk (zm. 1933)
- 7 listopada – Fritz Scheel, niemiecki dyrygent i skrzypek (zm. 1907)
- 15 listopada – Isabel Ferrer Sabria, hiszpańska błogosławiona katolicka (zm. 1936)
- 21 listopada – Francisco Tárrega, hiszpański gitarzysta i kompozytor (zm. 1909)
- 28 listopada – Helena Maria Stollenwerk, niemiecka werbistka, błogosławiona katolicka (zm. 1900)
- 5 grudnia – Jan Pindór, polski pastor, działacz narodowy, tłumacz (zm. 1924)
- 19 grudnia – Albert Abraham Michelson, amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 1931)
data dzienna nieznana:
- Tadeusz Ajdukiewicz, polski malarz (zm. 1916)
- Bronisław Gustawicz, polski krajoznawca, taternik, przyrodnik, członek Komisji Fizjograficznej i Antropologicznej Akademii Umiejętności (zm. 1916)
- Aleksander Messyng, polski poeta, dziennikarz i literat
- Alfred de Bréanski, brytyjski malarz polskiego pochodzenia, pejzażysta
Zmarli
- 6 stycznia – Louis Braille, francuski pedagog, twórca systemu pisma dotykowego dla niewidomych (ur. 1809)
- 24 stycznia – Ján Kollár, słowacki duchowny luterański, poeta, publicysta, archeolog, językoznawca; ideolog panslawizmu i słowackiego odrodzenia narodowego (ur. 1793)
- 25 lutego – Thomas Moore, irlandzki poeta i pisarz (ur. 1779)
- 27 lutego – Joseph Drechsler, austriacki kompozytor, dyrygent i organista pochodzenia czeskiego (ur. 1782)
- 3 marca – Teresa Eustochio Verzeri, włoska zakonnica, święta katolicka (ur. 1801)
- 4 marca – Nikołaj Gogol, pisarz rosyjski (ur. 1809)
- 24 kwietnia – Leopold, wielki książę Badenii (ur. 1790)
- 1 maja – Jan Bonnard, francuski misjonarz, męczennik, święty katolicki (ur. 1824)
- 6 lipca – Franciszek Pawłowski, biskup płocki (ur. 1774)
- 28 sierpnia – Feliks Jan Bentkowski, polski historyk literatury, bibliograf (ur. 1781)
- 19 września – Emilia de Rodat, francuska zakonnica, święta katolicka (ur. 1787)
- 20 września – Józef Czarnota, austriacki inżynier górniczo-hutniczy i mineralog polskiego pochodzenia (ur. 1818)
- 26 października – Vincenzo Gioberti, polityk, filozof i teolog włoski (ur. 1801)
- 18 listopada – Róża Filipina Duchesne, francuska zakonnica, święta katolicka (ur. 1769)
- 27 listopada – Ada Lovelace, angielska matematyczka i informatyczka (ur. 1815)
- Data dzienna nieznana:
- Julian Goslar, polski działacz rewolucyjny (ur. 1820)
Zdarzenia astronomiczne
- W tym roku Słońce osiągnęło lokalne maksimum aktywności.
Święta ruchome
- Tłusty czwartek: 19 lutego
- Ostatki: 24 lutego
- Popielec: 25 lutego
- Niedziela Palmowa: 4 kwietnia
- Wielki Czwartek: 8 kwietnia
- Wielki Piątek: 9 kwietnia
- Wielka Sobota: 10 kwietnia
- Wielkanoc: 11 kwietnia
- Poniedziałek Wielkanocny: 12 kwietnia
- Wniebowstąpienie Pańskie: 20 maja
- Zesłanie Ducha Świętego: 30 maja
- Boże Ciało: 10 czerwca
Przypisy
- ↑ Jerzy Daniel, Kalendarz Świętokrzyski 2005. Wydawnictwo Jedność Kielce 2014, s.215.
- ↑ Simon Macha, Ein Nachruf für die oberschlesische Schriftstellerin Meta Janitzek, „Der Oberschlesier”, 10 (9), Opole: Druck von Erdmann Raabe, 1928, s. 489 (niem.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.