1850

Ten artykuł od 2021-05 wymaga zweryfikowania podanych informacji.

Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych.
Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Sprawdź w źródłach: Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.

• 18 lutego – otwarto Muzeum Archeologiczne w Krakowie.
• 14 marca – w Berdyczowie Honoré de Balzac poślubił Ewelinę Hańską.
• 12 kwietnia – ogłoszono decyzję Franciszka Józefa I o budowie Twierdzy Kraków. Jednocześnie ruszyły prace na kopcu Kościuszki i przy rogatce warszawskiej.
• 18 lipca – jeden z największych pożarów w dziejach miasta Krakowa.
• 26 sierpnia – uroczyście oddano do użytku Bramę Berlińską, będącą częścią umocnień Twierdzy Poznań.
• 30 grudnia – otwarto Most Podgórski w Krakowie.

• Rewizja ustawodawstwa uwłaszczeniowego w zaborze pruskim.

• 6 lutego – wybuch Wezuwiusza.
• 16 marca – ukazała się powieść Szkarłatna litera Nathaniela Hawthorne’a.
• 27 marca – ukazał się pierwszy numer brytyjskiego tygodnika „Household Words”, wydawanego przez Karola Dickensa.
• 4 kwietnia – Los Angeles uzyskało prawa miejskie.
• 6 kwietnia – ukazało się pierwsze wydanie czasopisma włoskich jezuitów „La Civiltà Cattolica”.
• 12 kwietnia – po zlikwidowaniu przez wojska francuskie Republiki Rzymskiej powrócił do miasta papież Pius IX.
• 15 kwietnia – San Francisco otrzymało prawa miejskie.
• 16 kwietnia – ponad 200 osób zginęło gdy podczas przemarszu kolumny wojska zawalił się most we francuskim Angers.
• 19 kwietnia – w Waszyngtonie podpisano amerykańsko-brytyjski traktat Claytona-Bulwera, zawarty w celu całkowitego ograniczenia kolonizacji i militaryzacji terenu Ameryki Środkowej.
• 30 kwietnia – papież Pius IX erygował metropolię Port of Spain na Trynidadzie i Tobago.
• 11 maja – włoski astronom Annibale de Gasparis odkrył planetoidę (11) Parthenope.
• 16 maja – zwodowano francuski okręt liniowy „Napoléon”.
• 19 maja – w mieście Cárdenas wywieszono po raz pierwszy flagę Kuby.
• 25 maja – do londyńskiego zoo przywieziono pierwszego hipopotama nilowego.
• 27 maja – Louis Désiré Blanquart-Evrard zaprezentował we Francuskiej Akademii Nauk w Paryżu technikę utrwalania obrazu na odbitce albuminowej.
• 6 czerwca – Levi Strauss uszył pierwszą parę dżinsów.
• 29 czerwca – na wyspie Vancouver w Kanadzie odkryto złoża węgla kamiennego.
• 9 lipca – Millard Fillmore został 13. prezydentem USA.
• 14 lipca – w USA po raz pierwszy uruchomiono na skalę przemysłową produkcję sztucznego lodu. Dr John Gorrie wytworzył bloki lodowe o rozmiarach cegły. W 1851 opatentował już wdrożony proces.
• 17 lipca – Obserwatorium Harvarda: otrzymano pierwsze w historii zdjęcie gwiazdy. Był to dagerotyp gwiazdy Wega.
• 23 sierpnia – zakończono prace nad pociągnięciem na dnie kanału La Manche kabla telegraficznego.
• 28 sierpnia – premiera opery Lohengrin Richarda Wagnera.
• 30 sierpnia – Honolulu na Hawajach otrzymało prawa miejskie.
• 9 września
  • Kalifornia jako 31 stan została przyjęta do Unii.
  • utworzono Terytorium Nowego Meksyku.
• 13 września – John Russell Hind odkrył planetoidę (12) Victoria.
• 18 września – amerykański Kongres przyjął Fugitive Slave Act.
• 17 października – w pierwszą rocznicę śmierci na paryskim cmentarzu Père-Lachaise odsłonięto mogiłę Fryderyka Chopina wraz ze znajdującym się na niej pomnikiem-nagrobkiem dłuta Auguste’a Clésingera.
• 2 listopada – włoski astronom Annibale de Gasparis odkrył planetoidę Egeria.
• 14 listopada – papież Pius IX utworzył Gwardię Palatyńską.

• Złote Wybrzeże zostaje kolonią brytyjską.

• 6 stycznia:
  • Adam Krechowiecki, polski prozaik, dramaturg, krytyk literacki (zm. 1919)
  • Witold Zglenicki, polski geolog, nafciarz, filantrop (zm. 1904)
• 14 stycznia – Jan Reszke, polski śpiewak (zm. 1925)
• 15 stycznia – Sofja Kowalewska, rosyjska matematyczka polskiego pochodzenia (zm. 1891)
• 18 stycznia – Jan Rotter, polski inżynier, pedagog, polityk (zm. 1906)
• 21 stycznia – Józef Ostrowski, polski polityk, członek Rady Regencyjnej (zm. 1923)
• 27 stycznia – Edward Smith, kapitan RMS Titanica (zm. 1912)
• 29 stycznia – Maria Schwarzburg-Rudolstadt, wielka księżna Meklemburgii-Schwerin (zm. 1922)
• 30 stycznia – Aleksander Gierymski, polski malarz, przedstawiciel realizmu, prekursor polskiego impresjonizmu (zm. 1901)
• 2 lutego – Joseph Franzkowski, śląski kronikarz (zm. 1936)
• 3 lutego – Jakub Heilpern, polski inżynier mechanik, szachista, publicysta pochodzenia żydowskiego (zm. 1910)
• 6 lutego – Romuald Starkel, polski pedagog, publicysta (zm. 1888)
• 9 lutego – Hjalmar August Schiøtz, norweski okulista (zm. 1927)
• 27 lutego – Laura E. Richards, amerykańska pisarka, poetka (zm. 1943)
• 1 marca – Rafaela Porras y Ayllón, hiszpańska zakonnica, święta katolicka (zm. 1925)
• 6 marca – Adolf Martens, niemiecki metalograf, pionier w badaniach metalograficznych stali (zm. 1914)
• 7 marca – Tomáš Masaryk, pierwszy i najdłużej urzędujący prezydent Czechosłowacji (zm. 1937)
• 10 marca – Spencer Gore, brytyjski tenisista, pierwszy zwycięzca Wimbledonu (zm. 1906)
• 12 marca – Michał Garapich, polski ziemianin, polityk (zm. 1917)
• 16 marca – Józef Krupa, polski botanik, pedagog (zm. 1889)
• 18 marca:
  • Ernst Büchner, niemiecki chemik, wynalazca (zm. 1924)
  • Alfred Percival Maudslay, brytyjski dyplomata, odkrywca, archeolog (zm. 1931)
  • Józef Montwiłł, polski ziemianin, bankier, działacz społeczny, polityk (zm. 1911)
• 11 kwietnia – Isidor Rayner, amerykański polityk, senator ze stanu Maryland (zm. 1912)
• 28 kwietnia – Odo Reuter, fiński entomolog, wykładowca akademicki, poeta pochodzenia szwedzkiego (zm. 1913)
• 1 maja – Artur, brytyjski książę, marszałek polny, gubernator generalny Kanady (zm. 1942)
• 2 maja – Jan Doering, polski duchowny katolicki, działacz narodowy (zm. 1919)
• 7 maja – Anton Seidl, austriacko-węgierski dyrygent (zm. 1898)
• 12 maja – Henry Cabot Lodge, amerykański polityk, senator ze stanu Massachusetts (zm. 1924)
• 13 maja:
  • Modest Czajkowski, rosyjski dramatopisarz, librecista (zm. 1916)
  • Jan Kryński, polski rzeźbiarz (zm. 1890)
• 15 maja – Jan Beyzym, polski zakonnik rzymskokatolicki, jezuita, misjonarz, błogosławiony katolicki (zm. 1912)
• 16 maja – Jan Mikulicz-Radecki, polsko-niemiecki chirurg, wykładowca akademicki (zm. 1905)
• 18 maja – Oliver Heaviside, brytyjski fizyk, matematyk, elektrotechnik (zm. 1925)
• 21 maja – Theodor Bergmann, niemiecki konstruktor broni strzeleckiej (zm. 1931)
• 22 maja – Anna von Bernd, śląska filantropka (zm. 1922)
• 24 maja – Henry W. Grady, amerykański dziennikarz, wydawca (zm. 1889)
• 26 maja – Amélie Lundahl, fińska malarka (zm. 1914)
• 27 maja:
  • Thomas Cream, szkocki lekarz, seryjny morderca (zm. 1892)
  • Stanisław Tomkowicz, polski historyk sztuki, konserwator zabytków, dziennikarz (zm. 1933)
• 28 maja – Aurora López Gonzalez, hiszpańska zakonnica, męczennica, błogosławiona katolicka (zm. 1936)
• 30 maja – Grazioso Enea Lanfranconi, włoski inżynier, wynalazca (zm. 1895)
• 1 czerwca – Sami Frashëri, albański pisarz, wydawca, działacz narodowy (zm. 1904)
• 2 czerwca – Edward Albert Sharpey-Schafer, brytyjski fizjolog, wykładowca akademicki (zm. 1935)
• 3 czerwca:
  • William Archibald, australijski polityk (zm. 1926)
  • Michaił Kuczerow, rosyjski chemik (zm. 1911)
• 5 czerwca – Pat Garrett, amerykański stróż prawa, znany głównie jako zabójca Billy’ego Kida (zm. 1908)
• 9 czerwca:
  • John Gill Jr., amerykański polityk (zm. 1918)
  • Wilhelm Roux, niemiecki zoolog, embriolog (zm. 1924)
• 16 czerwca – Władysław Beksiński, polski inżynier architekt (zm. 1929)
• 15 lipca – Franciszka Ksawera Cabrini, włoska tercjarka franciszkańska działająca w USA, założycielka Sióstr Świętego Serca, święta katolicka (zm. 1917)
• 5 sierpnia – Guy de Maupassant, francuski pisarz (zm. 1893)
• 9 sierpnia – Stanisław Badeni, polski prawnik i polityk (zm. 1912)
• 12 sierpnia – Julian Talko-Hryncewicz, polski lekarz, antropolog i etnograf, archeolog amator (zm. 1936)
• 13 sierpnia – Andrea Ferrari, arcybiskup Mediolanu, błogosławiony (zm. 1921)
• 14 sierpnia – Józef Rostafiński, botanik, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (zm. 1928)
• 15 sierpnia – Bartłomiej Obrochta, góral podhalański, przewodnik tatrzański, znany muzykant (zm. 1926)
• 21 sierpnia – prof. Ludwik Rydygier, chirurg (zm. 1920)
• 28 sierpnia:
  • William Coolidge, brytyjski historyk, prawnik, alpinista pochodzenia amerykańskiego (zm. 1926)
  • Katarzyna (Jefimowska), rosyjska mniszka prawosławna (zm. 1925)
• 30 sierpnia:
  • Marcelo H. del Pilar, filipiński pisarz, propagandzista (zm. 1896)
  • Karol Pląskowski, polski ziemianin, browarnik (zm. 1913)
• 1 września – Samuel Czambel, słowacki językoznawca (zm. 1909)
• 3 września – Thomas Alexander Smith, amerykański polityk (zm. 1932)
• 5 września – Eugen Goldstein, niemiecki fizyk (zm. 1930)
• 15 września – Teodora Raczkowska, polska nauczycielka, właścicielka żeńskiej szkoły handlowej w Warszawie (zm. 1940)
• 24 września – Tokioki Nashiba, japoński admirał (zm. 1928)
• 25 września – Tomasz Dykas, polski rzeźbiarz (zm. 1910)
• 1 października – Paul Grawitz, niemiecki patolog (zm. 1932)
• 2 października – Emil Michałowski, polski nauczyciel, urzędnik, poseł do Sejmu Krajowego Galicji, burmistrz Tarnopola (zm. 1919)
• 3 października – Franciszek Rychnowski, polski inżynier, fizyk i wynalazca (zm. ok. 1929)
• 20 października – Alfons Dunin Borkowski, polski malarz (zm. 1918)
• 31 października – Juliusz Bielszowski, polski przedsiębiorca pochodzenia żydowskiego (zm. 1934)
• 9 listopada – Louis Lewin, niemiecki lekarz, farmakolog, toksykolog pochodzenia żydowskiego (zm. 1929)
• 12 listopada – Michaił Czigorin (ros. Михаил Иванович Чигорин), rosyjski szachista (zm. 1908)
• 13 listopada – Robert Louis Stevenson, brytyjski pisarz (zm. 1894)
• 22 listopada – Georg Dehio, niemiecki historyk sztuki, wykładowca akademicki (zm. 1932)
• 7 grudnia – Clinton Thomas Dent, brytyjski chirurg i alpinista (zm. 1912)
• 21 grudnia:
  • Lluís Domènech i Montaner, kataloński architekt (zm. 1923)
  • Zdeněk Fibich, czeski kompozytor (zm. 1900)
• 29 grudnia – Tomás Bretón, hiszpański kompozytor, dyrygent, pedagog (zm. 1923)
• 30 grudnia – Wilhelm Rudnick, niemiecki kompozytor, organista, pedagog (zm. 1927)

data dzienna nieznana:

• Johann Hunsdorfer (senior), spiskoniemiecki przewodnik tatrzański (zm. 1917)
• László Jármay, węgierski lekarz, taternik, ratownik górski i działacz turystyczny (zm. 1932)
• Jan Wu Wenyin, chiński męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
• Aniela Zamoyska, polska księżna, właścicielka Kozłówki (zm. 1917)
• Piotr Zhang Banniu, chiński męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
• Maria Zhu Wu, chińska męczennica, święta katolicka (zm. 1900)

• 20 stycznia – Adam Gottlob Oehlenschläger, duński poeta i dramaturg (ur. 1779)
• 22 stycznia:
  • Wilhelm Józef Chaminade, francuski ksiądz, błogosławiony katolicki (ur. 1761)
  • Wincenty Pallotti, włoski duchowny katolicki, założyciel pallotynów, święty (ur. 1795)
• 25 lutego – Dàoguāng, cesarz Chin (ur. 1782)
• 27 marca – Wilhelm Beer, niemiecki astronom amator (ur. 1797)
• 23 kwietnia – William Wordsworth, angielski poeta uznawany za prekursora romantyzmu (ur. 1770)
• 9 maja – Joseph Gay-Lussac, francuski chemik i fizyk (ur. 1778)
• 9 lipca – Zachary Taylor, dwunasty prezydent USA (ur. 1784)
• 4 sierpnia – Ignacy Prądzyński, generał, żołnierz wojsk Księstwa Warszawskiego, oficer armii Królestwa Polskiego (ur. 1792)
• 18 sierpnia – Honoriusz Balzac, francuski pisarz (ur. 1799)
• 26 sierpnia – Ludwik Filip I, król Francuzów w latach 1830–1848 (ur. 1773)
• 4 grudnia – William Sturgeon, angielski inżynier elektryk, który w 1825 roku zbudował pierwszy elektromagnes (ur. 1783)
• 10 grudnia – Józef Bem, generał, oficer artylerii, uczestnik powstania listopadowego w latach 1830–1831 i Wiosny Ludów w 1848; służył również w armii tureckiej jako Murad Pasza (ur. 1794)
• 24 grudnia – Frédéric Bastiat, francuski ekonomista wolnorynkowy, filozof i polityk (ur. 1801)

• Tłusty czwartek: 7 lutego
• Ostatki: 12 lutego
• Popielec: 13 lutego
• Niedziela Palmowa: 24 marca
• Wielki Czwartek: 28 marca
• Wielki Piątek: 29 marca
• Wielka Sobota: 30 marca
• Wielkanoc: 31 marca
• Poniedziałek Wielkanocny: 1 kwietnia
• Wniebowstąpienie Pańskie: 9 maja
• Zesłanie Ducha Świętego: 19 maja
• Boże Ciało: 30 maja

Zobacz multimedia związane z tematem: 1850