Tuyvae

Tuyvae
Orlandin, Piovesan et Carneiro, 2024
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Rząd

motyle

Podrząd

Glossata

Infrarząd

motyle różnoskrzydłe

Nadrodzina

Bombycoidea

Rodzina

Apatelodidae

Rodzaj

Tuyvae

Typ nomenklatoryczny

Parathyris orion Dognin, 1916

Synonimy

Tuyvaerodzaj motyli z rodziny Apatelodidae. Obejmuje pięć opisanych gatunków.

Morfologia

Motyle stosunkowo niewielkich rozmiarów, osiągające około 30 mm rozpiętości skrzydeł. Opisane naukowo są jedynie dorosłe samce[1].

Głowa jest ochrowobrązowa do gliniastobrązowej. Czułki aż po sam wierzchołek są podwójnie grzebykowane[1].

Osiągające od 10 do 15 mm długości przednie skrzydła[1] są wydłużone, trójkątne[2] lub prawie trójkątne[1] z płytkim wklęśnięciem zaczynającym się u szczytu drugiej gałęzi żyłki medialnej i wypustką na wewnętrznej krawędzi[2]. Wierzch ich ma tło brązowe[2][1], czasem miejscami ciemniejsze[1], a na nim biegnące od krawędzi przedniej do wewnętrznej, zygzakowate, ciemnobrązowe linie w okolicy dyskalnej i zadyskowej (linie przedśrodkowe są grube i równoległe), trzy brązowawe kropki w szeregu poniżej wierzchołka oraz, nie zawsze obecną, białą kropkę w górnym końcu komórki dyskalnej. Spód jest nieco jaśniejszy, brązowy[2][1], pozbawiony wzoru[2] lub z zygzakowatymi liniami zaśrodkowymi[1]. W użyłkowaniu skrzydła przedniego obecne są tylko trzy gałęzie sektora radialnego[2][1], przypuszczalnie w wyniku całkowitego zlania się gałęzi pierwszej i drugiej[1]. Skrzydło tylne ma wierzch jaśniejszy niż przednie[2], jednorodnie brązowy, acz z łatką nieco dłuższych, grubszych, ciemniejszych łusek biegnącą od środka długości do szczytu krawędzi tylnej[1]. Spód jego jest beżowy z rozproszonymi ciemniejszymi łuskami, zwykle też z dwoma zygzakowatymi, ciemniejszymi liniami od krawędzi przedniej po wewnętrzną[2][1]. Wędzidełko jest długie i zakrzywione[2]. We wszystkich skrzydłach druga gałąź żyłki medialnej biegnie bliżej gałęzi pierwszej niż trzeciej. Przednie odnóża mają grube biodra o połowę krótsze od ud oraz epifizy o długości ⅔ goleni. Przednie golenie pozbawione są ostróg, środkowe mają ich dwie sztuki, a tylne cztery[1].

Chudy, dłuższy od skrzydeł odwłok zwykle wieńczy wyraźna kępka łusek[1]. Samcze genitalia cechują się tarczowatym, na całej powierzchni zesklerotyzowanym tegumenem, szerokim sakusem[2], pozbawionym wyrostków towarzyszących unkusem[2][1] o dwóch lub trzech zesklerotyzowanych wyrostkach szczytowych[1], słabiej od tegumenu i unkusa zesklerotyzowaną[2], prostokątną z zaokrąglonym szczytem walwą[2][1] oraz sięgającym połowy długości walwy sakulusem z kilkoma spiczastymi wyrostkami. Gnatos obecny jest tylko u części gatunków. Spód edeagusa jest nieco zesklerotyzowany, podczas gdy jego wierzch pozostaje błoniasty[2]. W wezyce brak jest cierni[1].

Rozprzestrzenienie

Rodzaj neotropikalny, południowoamerykański, znany z wschodniej Kolumbii, Peru[1], Gujany Francuskiej i Brazylii[3][1].

Taksonomia i ewolucja

Rodzaj ten wprowadzony został w 2024 roku przez Eltona Orlandina, Mônicę Piovesan i Eduarda Carneira na łamach „Invertebrate Systematics”. Wyróżniono go na podstawie wyników molekularno-morfologicznej analizy filogenetycznej. Gatunkiem typowym wyznaczono Parathyris orion. W nawiązaniu do epitetu gatunku typowego rodzajowi nadano nazwę Tuyvae wywodzącą się od słowa Tuyvaé, którym lud Tupinambá określa konstelację Oriona i Byka – czas jej całkowitego wyłonienia się o zmierzchu wyznacza początek lata dla południowej Brazylii i początek pory deszczowej dla północnej części tego kraju[2]. W 2024 roku Daniel Herbin, Alessandro Giusti i Carlos G.C. Mielke dokonali rewizji rodzaju, opisując dwa nowe gatunki[1].

Do rodzaju zalicza się pięć opisanych gatunków[3]:

Według wyników wspomnianej analizy Orlandina i innych z 2024 roku omawiany takson zajmuje pozycję siostrzaną dla kladu tworzonego przez rodzaje Carnotena i Prothysana, formując z nimi klad siostrzany dla wszystkich Apatelodidae z wyjątkiem bazalnego rodzaju Drepatelodes[2].

Przypisy

  1. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u Daniel Herbin, Alessandro Giusti, Carlos G.C. Mielke. Taxonomic revision of the genera Tamphana Schaus and Tuyvae Orlandin, Piovesan & Carneiro with description of eleven new species (Lepidoptera, Apatelodidae). „Faunitaxys”. 12 (61), s. 1-31, 2024. 
  2. a b c d e f g h i j k l m n o p Elton Orlandin, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. Systematics of Apatelodidae Neumoegen & Dyar, 1894 (Lepidoptera: Bombycoidea) based on molecular and morphological data. „Invertebrate Systematics”. 38, 2024. CSIRO Publishing. DOI: 10.1071/IS24041. 
  3. a b Tuyvae Orlandin, Piovesan & Carneiro, 2024. [w:] Catalogue of Life [on-line]. [dostęp 2026-07-28].

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya