Zapatodes
| Zapatodes | |||
| Orlandin, Piovesan et Carneiro, 2025 | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Infrarząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Zapatodes | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Olceclostera castra Jones, 1908 | |||
| Synonimy | |||
| |||
Zapatodes – rodzaj motyli z rodziny Apatelodidae. Obejmuje 14 opisanych gatunków.
Morfologia
Motyle te mają wydłużone, trójkątne z wklęśnięciem zaczynającym się u szczytu drugiej gałęzi żyłki medialnej skrzydła przednie o tle wierzchu brązowym, beżowym lub słomkowożółtym, wzorze wierzchu obejmującym szarawe lub ciemniejsze kropki i linie, a spodzie od wierzchu jaśniejszym. W użyłkowaniu skrzydła przedniego obecne są tylko trzy gałęzie sektora radialnego. Poza tym występują na tym skrzydle jedna lub dwie przezroczyste kropki. Tylne skrzydło ma wierzch jaśniejszy niż przednie, a spód o jednakowym odcieniu co wierzch. Wędzidełko jest długie i zakrzywione[1].
Samcze genitalia cechują się tarczowatym, na całej powierzchni zesklerotyzowanym tegumenem, lekko zakrzywionym i zaopatrzonym w krótkie wyrostki towarzyszące unkusem, słabiej od tegumenu i unkusa zesklerotyzowaną, niemal dwukrotnie od unkusa dłuższą, prostokątną, pozbawioną kosty walwą z sakulusem w postaci spiczastego wyrostka oraz walcowatym edeagusem ze ściętym i dobrzusznie wystającym cekum. Gnatos obecny jest tylko u części gatunków, a kształt szczytu unkusa cechuje się dużą zmiennością[1].
Rozprzestrzenienie
Rodzaj neotropikalny, znany z Kostaryki, Gujany Francuskiej, Peru, Brazylii i północnej Argentyny[2].
Taksonomia i ewolucja
Kladogram Apatelodidae wg Orlandina i innych (2024)
|
Takson ten wprowadzony został po raz pierwszy w 2024 roku przez Eltona Orlandina, Mônicę Piovesan i Eduarda Carneira na łamach „Invertebrate Systematics” pod nazwą Zapata. Wyróżniono go na podstawie wyników molekularno-morfologicznej analizy filogenetycznej. Gatunkiem typowym wyznaczono Olceclostera castra[1]. Zapata okazała się jednak młodszym homonimem w związku z czym w 2025 roku ci sami autorzy wprowadzili dla omawianego rodzaju nową nazwę Lempirodes[3]. Nazwy te nadano na cześć Emiliana Zapaty, lidera rewolucji meksykańskiej[1]. W 2026 roku Orlandin i współpracownicy dokonali rewizji rodzaju, podwajając liczbę jego opisanych gatunków[4].
W sumie do rodzaju zalicza się 14 opisanych gatunków[4][2]:
- Zapatodes amada Orlandin et Piovesan, 2026
- Zapatodes castra (Jones, 1908)
- Zapatodes chorotega Orlandin et Simões, 2026
- Zapatodes corema (Schaus, 1896)
- Zapatodes ennomoides (Walker, 1865)
- Zapatodes kambeba Orlandin, Piovesan et Carneiro, 2026
- Zapatodes miranha Orlandin, Piovesan et Carneiro, 2026
- Zapatodes mundurukania Orlandin, Piovesan et Carneiro, 2026
- Zapatodes pertuisa (Dognin, 1916)
- Zapatodes pimenteira Orlandin et Piovesan, 2026
- Zapatodes roura (Herbin, 2015)
- Zapatodes sullivani Orlandin et Simões, 2026
- Zapatodes taperinha (Dognin, 1922)
- Zapatodes tuisa (Schaus, 1910)
Według wyników wspomnianej analizy Orlandina i innych z 2024 roku omawiany takson zajmuje pozycję siostrzaną dla kladu rodzaju Olceclostera, tworząc z nimi klad siostrzany dla rodzaju Falcatelodes. Z kolei te trzy rodzaje zajmują pozycję siostrzaną dla rodzaju Thelosia[1].
Przypisy
- ↑ a b c d e Elton Orlandin, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. Systematics of Apatelodidae Neumoegen & Dyar, 1894 (Lepidoptera: Bombycoidea) based on molecular and morphological data. „Invertebrate Systematics”. 38, 2024. CSIRO Publishing. DOI: 10.1071/IS24041.
- ↑ a b Zapatodes Orlandin, Piovesan & Carneiro, 2025. [w:] Catalogue of Life [on-line]. [dostęp 2026-07-28].
- ↑ Elton Orlandin, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. New species and taxonomic notes on the Apatelodidae (Lepidoptera: Bombycoidea). „Zootaxa”. 5642 (1), s. 1–15, 2025. DOI: 10.11646/zootaxa.5642.1.1.
- ↑ a b Elton Orlandin, Talitta Simões, Mônica Piovesan, Eduardo Carneiro. Revision of Zapatodes Orlandin, Piovesan & Carneiro, 2025 (Lepidoptera: Bombycoidea, Apatelodidae) with description of seven new species. „Zootaxa”. 5777 (2), s. 327–353, 2026. DOI: 10.11646/zootaxa.5777.2.6..
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.