1895
Ten artykuł od 2021-05 wymaga zweryfikowania podanych informacji.
Rządzący państwami w 1895
Wydarzenia w Polsce
- 17 stycznia – ukazało się pierwsze wydanie tygodnika „Przewodnik Katolicki”.
- 11 lutego – w Gdańsku został założony Cmentarz na Zaspie.
- 31 marca – otwarto nowe ujście Wisły.
- 1 maja – uruchomiono latarnię morską w Krynicy Morskiej.
- 2 maja – Bolesław Prus ukończył pisanie powieści historycznej Faraon.
- 5 maja – pożar strawił połowę zabudowań Wasilkowa.
- 29 czerwca – wysadzono w powietrze wieżę kościelną, kończąc tym samym rozbiórkę kościoła i klasztoru karmelitów w Bydgoszczy.
- 15 lipca – we Lwowie ukazało się pierwsze wydanie czasopisma „Przegląd Wszechpolski”.
- 28 lipca – delegaci chłopscy na zjeździe w Rzeszowie założyli Stronnictwo Ludowe.
- 4 września – w Warszawie została otwarta Średnia Szkoła Mechaniczno-Techniczna, ufundowana przez finansistów Hipolita Wawelberga i Stanisława Rotwanda.
- 22 listopada – uruchomiono dwie pierwsze linie tramwajowe w Elblągu.
- 11 grudnia – uruchomiono pierwszą linię tramwajową w Bielsku.
- Oddano do użytku monumentalny gmach Collegium Medicum UJ.
Wydarzenia na świecie
- 5 stycznia – w Paryżu odbyła się publiczna degradacja kapitana Alfreda Dreyfusa, niesłusznie skazanego za zdradę państwa na dożywocie.
- 12 stycznia – powstała brytyjska organizacja National Trust, zajmująca się ochroną zabytków i przyrody.
- 13-14 stycznia – I wojna włosko-abisyńska: zwycięstwo wojsk włoskich w bitwie pod Coatit.
- 14 stycznia – Dezső Bánffy został premierem Węgier.
- 15 stycznia:
- światowa premiera baletu Jezioro łabędzie Piotra Czajkowskiego, w Petersburgu.
- I wojna włosko-abisyńska: w Erytrei Włosi pokonują wojska etiopskie pod Senafé.
- 17 stycznia – Félix François Faure został prezydentem Francji.
- 23 stycznia – norweski naukowiec Carsten Borchgrevink jako pierwszy człowiek wylądował na Antarktydzie.
- 26 stycznia – wojna chińsko-japońska: początek oblężenia Weihaiwei przez Japończyków
- 30 stycznia – niemiecki statek pasażerski SS „Elbe” zatonął na Morzu Północnym po zderzeniu z brytyjskim parowcem „Crathie”; zginęło ponad 300 osób, uratowano 20.
- 2 lutego – wojna chińsko-japońska: wojska japońskie zdobyły Weihai.
- 9 lutego – w Holyoke (Massachusetts) odbył się pierwszy mecz siatkówki, gry wymyślonej przez Williama G. Morgana, nauczyciela wychowania fizycznego w miejscowej szkole YMCA.
- 11 lutego – w Braemar zanotowano najniższą w historii Wielkiej Brytanii temperaturę (–27,2 °C).
- 13 lutego – bracia Auguste Lumiere i Louis Lumiere złożyli patent na kinematograf.
- 14 lutego – premiera w londyńskim St. James’s Theatre komedii Oscara Wilde’a Bądźmy poważni na serio (ang. The Importance of Being Earnest).
- 16 lutego – wojna chińsko-japońska: koniec oblężenia Weihaiwei, kapitulacja chińskich obrońców
- 22 lutego – Ottomar Anschütz, wynalazca tachyskopu (szybkowidza), odpłatnie zaprezentował w Berlinie 40 historyjek obrazkowych (300 widzów).
- 4 marca – wojna chińsko-japońska: zwycięstwo wojsk japońskich w bitwie pod Niuzhuang.
- 6 marca – wojna chińsko-japońska: zwycięstwo wojsk japońskich w bitwie pod Yingkou.
- 16 marca:
- niemiecki astronom Max Wolf odkrył planetoidę (401) Ottilia.
- 52 górników zginęło w katastrofie w kopalni Hohenegger w Karwinie na Śląsku Cieszyńskim.
- 21 marca – francuski astronom Auguste Charlois odkrył planetoidę (402) Chloë.
- 22 marca – pierwszy pokaz filmu braci Lumiere w Paryżu. Pokazano na nim film Wyjście robotników z fabryki Lumière w Lyonie zrealizowany zaledwie 3 dni wcześniej.
- 23 marca:
- Antonio Cánovas del Castillo został po raz szósty premierem Hiszpanii.
- Manchester City pokonując Lincoln City 11:3 odniósł najwyższe ligowe zwycięstwo w swej historii.
- 26 marca – wojna chińsko-japońska: wojska japońskie zdobyły Peskadory.
- 11 kwietnia – późniejszy bohater narodowy José Martí wylądował ze swym oddziałem zbrojnym na Kubie.
- 13 kwietnia – założono Muzeum Rosyjskie w Sankt Petersburgu.
- 17 kwietnia:
- w Shimonoseki został podpisany traktat kończący wojnę chińsko-japońską. Japonia zajęła półwysep Liaodong, Formozę oraz Peskadory.
- braci Lumiere przedstawili kinematograf fachowej publiczności w paryskiej Sorbonie (druga prezentacja odbyła się 8 listopada).
- 24 kwietnia – kanadyjski żeglarz Joshua Slocum wyruszył z Bostonu na rybackiej łodzi typu jol o nazwie „Spray” w pierwszy zakończony po 3 latach sukcesem samotny rejs dookoła świata.
- 27 kwietnia – około 200 osób zginęło w wyniku powodzi wywołanej runięciem tamy na sztucznym jeziorze Bouzey koło Épinal we francuskich Wogezach.
- 29 kwietnia – ukazała się pierwsza powieść Josepha Conrada Szaleństwo Almayera.
- 7 maja:
- w Sankt Petersburgu Aleksandr Popow zademonstrował Rosyjskiemu Towarzystwu Fizyko-Chemicznemu radio własnej konstrukcji.
- ukazała się powieść fantastyczna Wehikuł czasu Herberta George’a Wellsa.
- uruchomiono komunikację tramwajową w indyjskim Madrasie (obecnie Ćennaj).
- 18 maja:
- francuski astronom Auguste Charlois odkrył planetoidę (403) Cyane.
- we Włoszech rozegrano pierwsze zawody samochodowe na trasie Turyn-Asti-Turyn.
- 19 maja – poeta, pisarz, przywódca ruchu niepodległościowego i późniejszy kubański bohater narodowy José Martí zginął w walce z Hiszpanami w Dos Rios.
- 23 maja – proklamowano niepodległą Republikę Tajwanu.
- 25 maja:
- irlandzki literat Oscar Wilde został skazany na dwa lata ciężkich robót za homoseksualizm.
- Tang Jingsong został pierwszym prezydentem Republiki Tajwanu.
- 29 maja – wojska japońskie wylądowały na Tajwanie, scedowanym przez Chiny na rzecz Japonii po przegranej wojnie w latach 1894–1895.
- 11 czerwca:
- Theodoros Delijanis został po raz trzeci premierem Grecji.
- start pierwszego długodystansowego wyścigu samochodowego. Na trasie Paryż-Bordeaux-Paryż o długości 1178 km, zwycięstwo odniósł Francuz E. Levassor na samochodzie spalinowym Panhard-Levassor.
- 12 czerwca – kongres Towarzystwa Fotograficznego w Lyonie, podczas którego bracia Lumiere kręcili i natychmiast wywoływali różne krótkie filmy.
- 19 czerwca – w Cesarstwie Austriackim utworzono rząd Ericha von Kielmansegga.
- 20 czerwca:
- francuski astronom Auguste Charlois odkrył planetoidę (404) Arsinoë.
- z połączenia Salwadoru, Nikaragui i Hondurasu powstała Republika Środkowoamerykańska.
- 21 czerwca – otwarto Kanał Cesarza Wilhelma (obecna nazwa Kanał Kiloński).
- 25 czerwca – w Wielkiej Brytanii utworzono trzeci rząd lorda Salisbury’ego.
- 25 lipca – w Sceaux pod Paryżem odbył się cichy i skromny ślub Marii Skłodowskiej z Pierre’em Curie.
- 27 sierpnia – uruchomiono komunikację tramwajową w Bratysławie.
- 31 sierpnia – Ferdinand von Zeppelin złożył patent na budowę sterowca sztywnego dużych rozmiarów (w 1898 początek budowy, zakończenie w VI 1900 – otrzymał oznaczenie LZ 1).
- 7 września:
- w brazylijskim Belo Horizonte wyjechały na trasę pierwsze tramwaje parowe.
- założono Muzeum Paulistowskie przy Uniwersytecie w São Paulo.
- 12 września – w Porto uruchomiono komunikację tramwajową.
- 21 września – pierwszy międzynarodowy mecz lekkoatletyczny: London Athletic Club – New York Athletic Club (wszystkie 11 konkurencji wygrali Amerykanie). Bieg na dystansie 100 y wygrał B.Wefers (9,8 s.).
- 23 września – Francja: powstała Powszechna Konfederacja Pracy.
- 28 września – w holenderskim Grave założono zgromadzenie zakonne Misjonarze Świętej Rodziny.
- 30 września – Madagaskar stał się protektoratem Francji.
- 21 października – po 5 miesiącach istnienia Republika Tajwanu została zlikwidowana przez wojska japońskie.
- 22 października – doszło do katastrofy pociągu na dworcu Montparnasse w Paryżu.
- Listopad – w USA odbył się pierwszy wyścig samochodowy na kontynencie amerykańskim. 87,5 km trasę Chicago-Evanston, w trudnych zimowych warunkach, najszybciej (czas: 10 h 23 min) pokonał Amerykanin Ch. Dureya.
- 1 listopada:
- założenie pierwszego na świecie automobilklubu narodowego. Powstał Automobilklub Amerykański (American Motor League). 12 dni później założono Automobilklub Francji (Automobile Club de France) – główny organizator sportu samochodowego w Europie.
- bracia Max i Emil Skladanowscy przedstawili w berlińskim variete Wintergarten „żywe obrazy” za pomocą bioskopu (2 projektory i 2 kamery).
- 5 listopada – George B. Selden opatentował pierwszy amerykański samochód.
- 8 listopada – Wilhelm Röntgen rozpoczął obserwację promieniowania rentgenowskiego (promieni X).
- 11 listopada – włoski wynalazca Filoteo Alberini opatentował kinetograf.
- 27 listopada – Alfred Nobel spisał testament, w którym ustanowił nagrodę nazwaną później jego imieniem.
- 7 grudnia – rozpoczęła się abisyńsko-włoska bitwa pod Amba Alagi.
- 9 grudnia – francuski astronom Auguste Charlois odkrył planetoidę Aspasia.
- 15 grudnia:
- I wojna włosko-abisyńska: wojska egipskie rozpoczęły oblężenie Mekelie.
- zwycięstwo kubańskich powstańców nad wojskami hiszpańskimi w bitwie nad rzeką Mal Tiempo.
- 28 grudnia:
- Wilhelm Conrad Roentgen opublikował pierwszy artykuł o odkryciu promieniowania rentgenowskiego (promieniowania X).
- bracia Ludwik i August Lumière uruchomili w suterenie kawiarni Grand Cafè przy bulwarze Kapucynów w Paryżu pierwsze stałe komercyjne kino wyposażone w zbudowany przez nich kinematograf. Projekcja obejmowała 10 filmów, a pierwszym filmem pokazanym publicznie w dziejach kinematografii było Wyjście robotników z fabryki Lumière w Lyonie.
- Lenin założył w Petersburgu Związek Walki o Wyzwolenie Klasy Robotniczej.
- Joseph Conrad wydał w Anglii swą pierwszą powieść Szaleństwo Almayera.
Urodzili się
- 1 stycznia:
- Placyd García Gilabert, hiszpański franciszkanin, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1936)
- Edgar Hoover, amerykański prawnik, dyrektor FBI (zm. 1972)
- 2 stycznia:
- Folke Bernadotte, szwedzki dyplomata (zm. 1948)
- Shaikhzada Babich, baszkirski poeta (zm. 1919)
- 3 stycznia – Larry Crosby, amerykański publicysta, starszy brat Binga Crosby'ego (zm. 1975)
- 4 stycznia - Helena Jabłonowska, polska działaczka społeczna (zm. 1977)
- 6 stycznia – Mikołaj Alików, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1971)
- 9 stycznia – Kazimierz Kozan, polski oficer (zm. 1971)
- 20 stycznia - Franciszek Chyb, polski polityk, poseł, legionista, żołnierz ZWZ-AK (zm. 1978)
- 25 stycznia – Maria Daniela Jóźwik, polska nazaretanka, męczennica, błogosławiona katolicka (zm. 1943)
- 29 stycznia - Franciszek Jedwabski, polski duchowny katolicki, biskup pomocniczy poznański (zm. 1975)
- 31 stycznia – Stanisław Młodożeniec, polski poeta, współtwórca futuryzmu (zm. 1959)
- 2 lutego – Marian Kiedrzyński, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1975)
- 5 lutego – Romuald Sidorski, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1956)
- 6 lutego - Robert La Follette, amerykański polityk, senator ze stanu Wisconsin (zm. 1953)
- 10 lutego – Stanisław Bronikowski, polski taternik (zm. 1917)
- 11 lutego – Tadeusz Strzałka, polski oficer (zm. 1980)
- 12 lutego:
- German Garrigues Hernández, hiszpański kapucyn, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1936)
- Stefan Pogonowski, porucznik piechoty Wojska Polskiego (zm. 1920)
- 13 lutego – Ján Oružinský, słowacki taternik i alpinista (zm. 1961)
- 16 lutego – Franciszek Kuszel, rosyjski wojskowy narodowości białoruskiej (zm. 1968)
- 17 lutego – Ștefan Bârsănescu, rumuński pedagog, profesor (zm. 1984)
- 21 lutego – Henrik Dam, duński biochemik, fizjolog, laureat Nagrody Nobla (zm. 1976)
- 23 lutego – Adolf Ulrych, polski oficer (zm. 1940)
- 28 lutego – Mikołaj Bunkerd Kitbamrung, duchowny katolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1944)
- 3 marca - Artur Klar, polski malarz pochodzenia żydowskiego (zm. 1942)
- 8 marca - Agatha Grigorescu-Bacovia, rumuńska poetka (zm. 1981)
- 10 marca – Wanda Szczepańska, polska aktorka teatralna (zm. 1970)
- 12 marca – Zofia Hołub-Pacewiczowa, polska geografka i etnografka (zm. 1979)
- 13 marca – Roman Wilkosz, polski malarz, projektant, nauczyciel pedagog (zm. 1967)
- 17 marca - Andrzej Włast, polski poeta, librecista, autor tekstów piosenek (zm. 1942/43)
- 19 marca – Maksym Rylski (ukr. Максим Тадейович Рильський), ukraiński poeta, tłumacz, publicysta (zm. 1964)
- 20 marca:
- Józef Joachim Grzyb, legionista, odznaczony Virtuti Militari (zm. 1940 – zamordowany w Charkowie)
- Stefan Kaczmarz, polski matematyk, przedstawiciel lwowskiej szkoły matematycznej (zm. po 1 września 1939)
- 26 marca – Julia Kotarbińska, polska ceramiczka i pedagog (zm. 1979)
- 28 marca - Józef Czekalski, polski geolog, geograf, kartograf, etnograf (zm. 1976)
- 29 marca – Ernst Jünger, niemiecki pisarz, wojskowy (zm. 1998)
- 1 kwietnia – Petrus Wernink, holenderski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1971)
- 4 kwietnia – George Fish, amerykański lekarz i sportowiec, medalista olimpijski (zm. 1977)
- 5 kwietnia – Wincenty Gabryjelski, polski radny (zm. 1960)
- 7 kwietnia – Maksymilian Iksal, polski działacz niepodległościowy, powstaniec śląski (zm. 1981)
- 11 kwietnia - Juliusz Bieniek, polski duchowny katolicki, biskup pomocniczy katowicki (zm. 1978)
- 15 kwietnia – Elena Aiello, włoska zakonnica, mistyczka, błogosławiona katolicka (zm. 1961)
- 16 kwietnia:
- Stanisław Dybowski, polski malarz (zm. 1956)
- Czesław Kaczmarek, polski duchowny katolicki, biskup kielecki (zm. 1963)
- 17 kwietnia – Tadeusz Bocheński, polski poeta, muzykolog, filozof, pisarz i eseista (zm. 1962)
- 20 kwietnia – Jerzy Petersburski, polski kompozytor (zm. 1979)
- 26 kwietnia – Carl de la Sablière, francuski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1979)
- 28 kwietnia - Anna Sołtan-Romerowa, polska malarka (zm. 1974)
- 30 kwietnia – Jan Korybski, kapitan Wojska Polskiego, kawaler Virtuti Militari (zm. 1940)
- 1 maja – Stanisław Szkudlarz, polski prawnik, polityk (zm. 1967)[1]
- 6 maja – Rudolf Valentino, amerykański aktor filmowy pochodzenia włoskiego (zm. 1926)
- 9 maja:
- Lucian Blaga, rumuński poeta, dramaturg, filozof (zm. 1961)
- Stanisław Kulczyński, polski botanik, polityk, poseł i wicemarszałek Sejmu PRL (zm. 1975)
- 11 maja:
- Jan Parandowski, pisarz, prezes PEN Clubu (zm. 1978)
- Stanisław Kostka Starowieyski, polski działacz społeczny, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1941)
- 15 maja:
- Prescott Bush, amerykański bankier, polityk, senator ze stanu Connecticut (zm. 1972)
- Stanisław Wyszyński, kapitan administracji Wojska Polskiego (zm. 1940)
- 17 maja – Feliks Horski, porucznik żandarmerii pilot Wojska Polskiego (zm. 1934)
- 19 maja – Stanisław Kopański, szef Sztabu Naczelnego Wodza, dowódca Brygady Strzelców Karpackich, inżynier, generał dywizji Wojska Polskiego (zm. 1976)
- 20 maja – Aarne Pekkalainen, fiński żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1958)
- 21 maja:
- Lázaro Cárdenas del Río, meksykański polityk, prezydent Meksyku w latach 1934–1940 (zm. 1970)
- Nikifor Krynicki, polski malarz prymitywista pochodzenia łemkowskiego (zm. 1968)
- 26 maja – Dorothea Lange, amerykańska fotografka (zm. 1965)
- 28 maja – Bronisław Pieracki, polski polityk, legionista, pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego (zm. 1934)
- 29 maja – Jan Mazurkiewicz, oficer Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, sędzia, prokurator (zm. 1964)
- 1 czerwca – Tadeusz Bór-Komorowski, dowódca Armii Krajowej (zm. 1966)
- 10 czerwca:
- William C. Feazel, amerykański polityk, senator ze stanu Luizjana (zm. 1965)
- Hattie McDaniel, amerykańska aktorka, piosenkarka (zm. 1952)
- Immanuił Wielikowski, amerykański psychiatra, psychoanalityk, pseudonaukowiec pochodzenia rosyjsko-żydowskiego (zm. 1979)
- 11 czerwca:
- Nikołaj Bułganin, radziecki polityk, premier ZSRR (zm. 1975)
- Vincent Ignatius Kennally, amerykański duchowny katolicki, jezuita, misjonarz, biskup, wikariusz apostolski Karolinów i Wysp Marshalla (zm. 1977)
- 12 czerwca:
- Wanda Dubieńska, polska sportsmenka, pierwsza polska olimpijka (zm. 1968)
- Antoni Purtal, polski stolarz, drukarz, dziennikarz, działacz PPS, powstaniec śląski, samorządowiec (zm. 1943)
- 16 czerwca:
- Zofia Bilor, polska łyżwiarka figurowa (zm. 1962)
- Antoni Chruściel, polski dowódca wojskowy, generał, dowódca AK w powstaniu warszawskim (zm. 1960)
- 18 czerwca – Wanda Modzelewska, polska ziemianka, etnografka, kostiumolożka Państwowego Zespołu Ludowego Pieśni i Tańca „Mazowsze” (zm. 1973)
- 20 czerwca - Ana Kansky, słowacka chemiczka (zm. 1962)
- 23 czerwca – Gertruda Konatkowska, polska pianistka, współzałożycielka i profesor Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Poznaniu (zm. 1966)
- 24 czerwca:
- Jack Dempsey, amerykański mistrz świata w wadze ciężkiej w boksie zawodowym (zm. 1983)
- Jan Krzos, polski podoficer, kawaler Virtuti Militari (zm. 1931)
- 27 czerwca - Anna Banti, włoska historyk sztuki, pisarka, tłumaczka (zm. 1985)
- 8 lipca:
- Roman Stopa, polski językoznawca, afrykanista (zm. 1995)
- Igor Tamm, fizyk rosyjski, laureat Nagrody Nobla w 1958 roku (zm. 1971)
- 10 lipca – Carl Orff, niemiecki kompozytor i dyrygent (zm. 1982)
- 12 lipca – Jaromír Korčák, czeski geograf, demograf i statystyk (zm. 1989)
- 16 lipca – Władimir Almendinger, rosyjski wojskowy, działacz emigracyjny, publicysta i pisarz (zm. 1975)
- 22 lipca – Pawieł Suchoj (ros. Павел Осипович Сухой), radziecki konstruktor lotniczy (zm. 1975)
- 23 lipca – Franciszek Wysocki, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1939)
- 24 lipca:
- Anna Dembińska, polska historyk, badacz wsi (zm. 1954)
- Robert Graves, brytyjski powieściopisarz (zm. 1985)
- 27 lipca – Casimiro Florencio Granzow de la Cerda, hiszpański dyplomata, przedsiębiorca, publicysta pochodzenia polskiego (zm. 1968)
- 29 lipca:
- Jerzy Jan Jastrzębski, polski pułkownik dyplomowany kawalerii (zm. 1944)
- Marian Kenig, polski ekonomista, działacz socjalistyczny, kapitan piechoty (zm. 1959)
- 31 lipca – André Derrien, francuski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1994)
- 1 sierpnia:
- Józef Frąk, polski działacz komunistyczny we Francji (zm. 1961)
- Franciszek Mazur, polski prawnik, polityk, wicemarszałek Sejmu (zm. 1975)
- 8 sierpnia – Jean Navarre, francuski lotnik okresu I wojny światowej; jako pierwszy uzyskał tytuł asa myśliwskiego (zm. 1919)
- 16 sierpnia:
- Liane Haid, austriacka aktorka (zm. 2000)
- Franciszek Ślusarczyk, polski nauczyciel i działacz polityczny, prezydent Rzeszowa (zm. 1963)
- 25 sierpnia - Stanisław Sienkiewicz, polski podpułkownik dyplomowany piechoty (zm. 1939)
- 29 sierpnia – Jerzy Kirchmayer, polski generał (zm. 1959)
- 3 września – Erik Ørvig, norweski żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1949)
- 6 września – Mieczysław Buła, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1920)
- 9 września – Roman Saloni, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1986)
- 12 września:
- Yngve Holm, szwedzki żeglarz, medalista olimpijski (zm. 1943)
- Alice Lake, amerykańska aktorka (zm. 1967)
- 14 września, Adolf Maresch, polski oficer, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. ?)
- 16 września:
- Karol Rathaus, polski kompozytor (zm. 1954)
- Franciszek Żwirko, polski porucznik pilot (zm. 1932)
- 18 września – Digvijaysinhji (जाम साहिब दिग्विजयसिंहजी), indyjski arystokrata, maharadża, znany w Polsce dzięki hojnej pomocy udzielonej dzieciom polskim w okresie II wojny światowej (zm. 1966)
- 19 września – Barbara Giller, funkcjonariuszka Komunistycznej Partii Polski (zm. 1981)
- 20 września – Menachem Bader, izraelski polityk (zm. 1985)
- 22 września – Elmer Austin Benson, amerykański polityk, senator ze stanu Minnesota (zm. 1985)
- 25 września:
- Sylvester Saller ofm, biblista katolicki, archeolog, franciszkanin (zm. 1976)
- Michał Śledziona, podporucznik piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1920)
- 29 września – Harold Hotelling, amerykański statystyk i ekonomista (zm. 1973)
- 2 października – Groucho Marx, amerykański komik (zm. 1977)
- 3 października – Siergiej Jesienin, rosyjski poeta (zm. 1925)
- 4 października:
- Buster Keaton, amerykański aktor filmowy (zm. 1966)
- Richard Sorge, niemiecki dziennikarz, agent sowieckiego wywiadu (zm. 1944)
- 5 października – Tadeusz Szymczykiewicz, polski działacz niepodległościowy i oficer żandarmerii (zm. 1940)
- 6 października - Bruno Olbrycht, polski generał dywizji (zm. 1951)
- 7 października – Andrzej Solá Molist, hiszpański klaretyn, misjonarz, męczennik, błogosławiony (zm. 1927)
- 8 października – Juan Perón, argentyński dyktator (zm. 1974)
- 9 października – Félix Lasserre, francuski rugbysta, medalista olimpijski (zm. 1965)
- 11 października - Stanisław Tołwiński, polski polityk, prezydent Warszawy (zm. 1969)
- 12 października – Janusz Konopnicki, podpułkownik artylerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1962)
- 13 października:
- Cemal Gürsel, turecki generał, polityk, prezydent Turcji (zm. 1966)
- Władimir Kurdiumow, radziecki generał-lejtnant, polityk (zm. 1970)
- Kurt Schumacher, niemiecki polityk (zm. 1952)
- Robert Heinrich Wagner, niemiecki polityk nazistowski (zm. 1946)
- Calle Westergren, szwedzki zapaśnik (zm. 1958)
- 17 października – Andrzej Bieniek, polski ekonomista, żołnierz (zm. 1944)
- 18 października – Edmund Norwid-Kudło, polski kapitan pilot (zm. 1931)
- 19 października – Aleksander Willner, polski polityk, prezydent Sosnowca i Katowic (zm. 1956)
- 20 października – Franciszek Jóźwiak, pierwszy główny komendant MO (zm. 1966)
- 23 października – Stefan Luranc, chorąży Legionów Polskich (zm. 1916)
- 26 października – Władysław Kępa, polski oficer i działacz niepodległościowy (zm. 1940)
- 27 października – Helena Grażyńska, polska działaczka społeczna i niepodległościowa, instruktorka harcerska, harcmistrzyni (zm. 1972)
- 30 października – Maria Kuncewiczowa, polska pisarka (zm. 1989)
- 5 listopada - Stanisława Groblewska, polska tenisistka (zm. 1974)
- 9 listopada – Józef Kojder, polski oficer zawodowy, kawaler Virtuti Militari (zamordowany w Charkowie 1940)
- 14 listopada – Władysław Suracki, podpułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari (zm. 1939)
- 15 listopada:
- Olga Romanowa, wielka księżna rosyjska, córka cara Mikołaja II, święta prawosławna (rozstrzelana z rodziną przez CzeKa) (zm. 1918)
- Antoni Słonimski, polski pisarz i felietonista (zm. 1976)
- 16 listopada:
- Andrzej Kunachowicz, pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego (zm. 1980)
- Franciszek Matuszczak, pułkownik piechoty Wojska Polskiego (zm. 1964)
- 22 listopada - Czesław Bieżanko, polski entomolog (zm. 1986)
- 25 listopada – Ludvík Svoboda, czeski polityk i wojskowy, prezydent Czechosłowacji (zm. 1979)
- 26 listopada:
- Witold Hulewicz, polski poeta, krytyk literacki, tłumacz i wydawca (zm. 1941)
- Bertil Lindblad, szwedzki astronom (zm. 1965)
- 27 listopada - Anastas Mikojan, radziecki polityk, działacz komunistyczny, przewodniczący Rady Najwyższej ZSRR (zm. 1978)
- 30 listopada – Andrzej Przerwanek, sierżant Wojska Polskiego, kawaler Virtuti Militari (zm. 1920)
- 2 grudnia:
- Erwin Casmir, niemiecki szermierz (zm. 1982)
- Alois Heldmann, niemiecki pilot wojskowy, as myśliwski (zm. 1983)
- 3 grudnia:
- Anna Freud, austriacka psychoanalityk (zm. 1982)
- Tadeusz Olsza, polski aktor filmowy, kabaretowy i sceniczny; śpiewak, tancerz, reżyser (zm. 1975)
- 4 grudnia – Feng Youlan, chiński filozof i historyk filozofii, autor bardzo wpływowej Historii filozofii chińskiej (zm. 1990)
- 5 grudnia:
- Elbert Frank Cox, amerykański matematyk, wykładowca akademicki (zm. 1969)
- Carl Wentzel, niemiecki żeglarz, olimpijczyk (zm. 1952)
- 6 grudnia:
- Adam Dulęba, polski legionista, żołnierz AK, fotograf (zm. 1944)
- Bayard Taylor Horton, amerykański lekarz (zm. 1980)
- 7 grudnia:
- Betty Burbridge, amerykańska aktorka (zm. 1987)
- Karl Flink, niemiecki piłkarz, trener (zm. 1958)
- Marian Jerzy Malicki, polski kostiumolog, malarz, grafik, scenograf (zm. 1946)
- Milton Margai, sierraleoński lekarz, polityk, premier Sierra Leone (zm. 1964)
- Jan Slaski, polski major kawalerii, polityk, poseł na Sejm i senator RP (zm. 1940)
- 9 grudnia:
- Dolores Ibárruri Gómez, hiszpańska polityk komunistyczna pochodzenia baskijskiego (zm. 1989)
- Anda Kitschman, polska dyrygentka, kompozytorka, śpiewaczka, aktorka (zm. 1967)
- 10 grudnia – Józef Janos, polski artysta ludowy, rzeźbiarz, poeta, świątkarz (zm. 1985)
- 11 grudnia:
- Ruth Fischer, austriacka i niemiecka działaczka komunistyczna (zm. 1961)
- Adam Tomaszewski, polski językoznawca, pedagog (zm. 1945)
- 12 grudnia:
- William Beattie Ramsay, kanadyjski hokeista (zm. 1952)
- Tomasz Sobkowiak, polski urzędnik państwowy, burmistrz Zielonej Góry (zm. 1949)
- 13 grudnia - Lucía Sánchez Saornil, hiszpańska pisarka, poetka, feministka, anarchistka (zm. 1970)
- 14 grudnia – Jerzy VI, król Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (zm. 1952)
- 17 grudnia – Zozym Izquierdo Gil, hiszpański duchowny katolicki, męczennik, błogosławiony (zm. 1936)
- 21 grudnia - Kazimierz Kiełczewski, polski działacz komunistyczny, prezydent Radomia (zm. 1965)
- 25 grudnia:
- Klara Danisz, polska działaczka społeczna i narodowa (zm. 1970)[2]
- Stefan Rowecki (pseudonim „Grot”), generał, komendant główny Armii Krajowej (zm. 1944)
- 26 grudnia:
- Zdzisław Rytel, polski inżynier mechanik, profesor Politechniki Warszawskiej (zm. 1979)
- Stefan Zając, polski oficer piechoty (zm. 1961)
- 29 grudnia - Jerzy Hryniewski, polski polityk, premier RP na uchodźstwie (zm. 1978)
- 30 grudnia - Anna Kałygina, radziecka działaczka partyjna (zm. 1937)
- data dzienna nieznana:
- Aleksy Sobaszek, polski duchowny, błogosławiony Kościoła rzymskokatolickiego (zm. 1942)
- Bechor-Szalom Szitrit, izraelski polityk (zm. 1967)
- Alexander Bernhard Hoffmann, niemiecki malarz, grafik
Zmarli
Święta ruchome
- Tłusty czwartek: 21 lutego
- Ostatki: 26 lutego
- Popielec: 27 lutego
- Niedziela Palmowa: 7 kwietnia
- Pamiątka śmierci Jezusa Chrystusa: 7 kwietnia
- Wielki Czwartek: 11 kwietnia
- Wielki Piątek: 12 kwietnia
- Wielka Sobota: 13 kwietnia
- Wielkanoc: 14 kwietnia
- Poniedziałek Wielkanocny: 15 kwietnia
- Wniebowstąpienie Pańskie: 23 maja
- Zesłanie Ducha Świętego: 2 czerwca
- Boże Ciało: 13 czerwca
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau: Szkudlarz Stanisław. ofiary.auschwitz.org. [dostęp 2025-02-23]. (pol.).
- ↑ Antoni Steuer, Leksykon załęski. Danisz Klara, Muzeum Historii Katowic, 2025 [dostęp 2025-03-12] (pol.).
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.