Miłonów

Miłonów
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

oławski

Gmina

Oława

Liczba ludności (III 2011)

65[2]

Strefa numeracyjna

71

Kod pocztowy

55-200[3]

Tablice rejestracyjne

DOA

SIMC

0879506

Położenie na mapie gminy wiejskiej Oława
Mapa konturowa gminy wiejskiej Oława, po lewej znajduje się punkt z opisem „Miłonów”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Miłonów”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Miłonów”
Położenie na mapie powiatu oławskiego
Mapa konturowa powiatu oławskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Miłonów”
Ziemia50°56′34″N 17°11′59″E/50,942778 17,199722[1]

Miłonów (niem. Mellenau[4]) – wieś w Polsce w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Oława.[5]

Wieś znajduje się 8 kilometrów od Oławy.[6]

Podział administracyjny

W okresie pruskim Miłonów należał do gminy z siedzibą w Zabardowicach (Seiffersdorf), tam też znajdował się urząd stanu cywilnego właściwy wsi.[6] Od 1816 r. wieś należała do powiatu oławskiego rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk,[7] a od 1919 r. wchodziła w skład wydzielonej prowincji Dolny Śląsk.[8]

Po ustanowieniu administracji polskiej w latach 1945-1954 Miłonów wchodził w skład gminy Wierzbno,[9] a w latach 1954-1972 był częścią gromady Wierzbno.[10][11] Od 1973 r. jest częścią gminy wiejskiej Oława.[12][13][14] Do 1975 r. wieś wchodziła w skład powiatu oławskiego województwa wrocławskiego.[15] W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do pomniejszonego terytorialnie województwa wrocławskiego, a w latach 1990-1998 podlegała urzędowi rejonowemu w Oławie.[16]

Nazwa

W ciągu swojego istnienia Miłonów nosił następujące nazwy[6]:

  • 1253 r.: Milonovo
  • 1285 r.: Milenove
  • 1301 r.: Milinov, Mylnow
  • 1360 r.: Milnow
  • 1372 r.: Meilen
  • 1427 r.: Meylnau
  • 1783 r.: Meilen lub Mellenau
  • do 1945 r.: Mellenau (niemiecka nazwa wsi)
  • 1945-1947 r.: Mielnów (nazwa nadana po ustanowieniu administracji polskiej)[17][4]
  • od 1947 r.: Miłonów

Nazwa miejscowości wywodzi się od miłości - polskiej nazwy uczucia[18]. Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku, wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako najstarszą nazwę miejscowości wymienia Miłonowo, podając jej znaczenie "Neue Liebe", czyli w języku polskim "Nowa miłość"[18]. Adamy zalicza niemiecką nazwę wsi "Mellenau" do grupy nazw wsi wywodzących się od ukształtowania obszaru i cech lokalnego krajobrazu.[18]

Historia

Wieś o układzie workowatej ulicówki rozszerzonej w sposób zaokrąglony w skrajach wsi z XII w., po raz pierwszy wspomniana w 1253 r. w formie "Milonovo" jako własność opactwa św. Wincentego na Ołbinie w dzisiejszym Wrocławiu. Miłonów należał do opactwa św. Wincentego od 1149 r. do 1301 r., kiedy została sprzedana wrocławskiemu mieszczanowi Hildebrandowi (lub Ilidebrandowi),[6] który był mincerzem we Wrocławiu. Hildebrand wydał 25 grzywien w celu kupna jednego łanu w Miłonowie, przy czym opat Wilhelm zastrzegł sobie prawo pobierania dziesięciny z Miłonowa i prawo pierwokupu w razie ewentualnej wyprzedaży gruntów. Późniejszymi właścicielami wsi byli synowie Hildebranda - Piotr, który był ławnikiem w oławskim sądzie, a wnuk Hildebranda - Henlin, był burmistrzem Oławy. Potomkowie Hildebranda sprzedawali stopniowo majątek w Miłonowie.[19]

W 1347 r. wieś miała powierzchnię 9 łanów, z czego 7 1/2 łana stanowił folwark.[6] W tym samym roku część Miłonowa kupił rycerz Henryk de Swenkinwelt, a dziesięć lat później pole przeszło na własność opactwa premonstratensów z Ołbina, przy czym opat Wilhelm przekazał połowę pola klasztorowi norbertanek ze Strzelna w diecezji włocławskiej. Inną część wsi kupił lekarz Emeryk, będący mieszczaninem z Wrocławia i właścicielem Pełczyc. Potomkowie Emeryka sprzedali za sto grzywien swój majątek w Miłonowie, który składał się z domu, trzech wolnych łanów, połowy dochodów z karczmy i prawa do wolnego wypasu owiec, sołtysowi Jankowa.[19]

W późniejszym okresie Miłonów z powrotem stał się własnością opactwa św. Wincentego na Ołbinie, gdyż jest wspomniany jako właściciel wsi w 1783 r. Wieś znajdowała się w posiadaniu opactwa do czasu sekularyzacji dóbr zakonnych w 1810 r. W latach 1819 i 1830 wieś jest wzmiankowana jako własność urzędu domenalnego (Domainen-Amt) w Kotowicach (Kottwitz), a od 1845 r. jako własność pruskiego urzędu królewskiego w Oławie.[6]

Gospodarka

W pierwszej połowie XIX w. we wsi znajdowały się karczma, kuźnia i 4 zakłady rzemieślnicze. W 1845 r. we wsi odnotowano uprawę lnu i działalność pszczelarską. W 1885 r. powierzchnia katastralna wsi wynosiła 227 ha, z czego pola uprawne stanowiły 195 ha, łąki 11 ha, a lasy 11 ha. Dochód netto z podatku gruntowego wynosił 27,02 marek niemieckich za hektar pola, 23,60 marek za hektar łąki i 6,66 marek za hektar lasu. W 1931 r. powierzchnia katastralna wsi wynosiła 227,3 ha, a dochód netto z podatku gruntowego wynosił 26,12 reichsmarek za hektar. Najbliższa wsi stacja kolejowa znajdowała się w Lizawicach (Leisewitz)[6]

Teraźniejszość

We wsi znajduje się cmentarz komunalny,[20] znajdujący się na terenie parafii św. Mikołaja w Wierzbnie dekanatu Oława archidiecezji wrocławskiej.[21]

Wieś posiada sieć wodociągową i jest skanalizowana.[22]

Zabytki

Według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi znajdują się następujące zabytki[23]:

Demografia

W 1783 r. wieś miała 111 mieszkańców. W 1819 r. wieś zamieszkiwało 127 osób, w 1830 r. 141 osób, w 1845 r. 134 osoby, w 1871 r. 144 osoby, w 1885 r. 153 osoby, a w 1895 r. 124 osoby. W 1905 r. w Miłonowie mieszkało 116 osób, w 1925 r. 121 osób, w 1935 r. 106 osób, a w 1939 r. 90 osób.[6] W 2001 r. wieś zamieszkiwało 59 osób,[24] w marcu 2011 r. 65 osób,[2] w 2021 r. 63 osoby, a w 2025 r. 64 osoby.[24]

W 1925 r. na 121 mieszkańców wsi 58 było mężczyznami, a 63 kobietami. We wsi mieszkało 100 katolików i 21 ewangelików. Katolicy należeli do parafii w Sobocisku (Zottwitz), a ewangelicy do zboru w Marszowicach (Marschwitz).[6]

Liczba ludności Miłonowa

Przypisy

  1. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 80794.
  2. ↑ a b GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 795 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. ↑ a b Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 9 grudnia 1947 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości. (M.P. z 1948 r. Nr 14, poz. 55 (ISAP))
  5. ↑ Sołectwa » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  6. ↑ a b c d e f g h i Klaus Kunze, Familienforschung Ohlau: Mellenau Kreis Ohlau [online], www.klauskunze.com [dostęp 2026-07-28] (niem.).
  7. ↑ Mellenau 2), [w:] Erich Uetrecht, Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs, wyd. 5, t. 2, www.meyersgaz.org, Leipzig–Wien 1912, s. 166 [dostęp 2026-07-28] (ang. • niem.).
  8. ↑ Jürgen Frantz, Kreis Ohlau | AGOFF [online], Arbeitsgemeinschaft Ostdeutscher Familienforscher, 1 czerwca 2014 [dostęp 2026-07-28] (niem.).
  9. ↑ Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  10. ↑ Ustawa z dnia 25 września 1954 r. o reformie podziału administracyjnego wsi i powołaniu gromadzkich rad narodowych., isap.sejm.gov.pl, 25 września 1954 [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  11. ↑ Uchwała Nr 24/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu oławskiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71)
  12. ↑ Ustawa z dnia 29 listopada 1972 r. o utworzeniu gmin i zmianie ustawy o radach narodowych., isap.sejm.gov.pl, 29 listopada 1972 [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  13. ↑ Uchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165)
  14. ↑ 1973 - powstanie gminy Oława » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  15. ↑ Wykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.
  16. ↑ Rozporządzenie Ministra - Szefa Urzędu Rady Ministrów z dnia 1 sierpnia 1990 r. w sprawie określenia siedzib i terytorialnego zasięgu działania urzędów rejonowych. [online], isap.sejm.gov.pl, 1 sierpnia 1990 [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  17. ↑ Obwieszczenie Pełnomocnika Rządu R.P. na okręg administracyjny Dolnego Śląska z 16.6.1945. Biuletyn nr 1 - przywracający brzmienie historycznych nazw polskich miejscowości Dolnego Śląska
  18. ↑ a b c Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch’s Buchhandlung, 1888, s. 70, OCLC 456751858 (niem.).
  19. ↑ a b Stanisław Borkowski, Burmistrz z Miłonowa [online], tuolawa.pl, 24 marca 2021 [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  20. ↑ Cmentarze komunalne » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  21. ↑ Wierzbno, [w:] Archidiecezja Wrocławska, www.archidiecezja.wroc.pl [dostęp 2026-07-28] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-16] (pol.).
  22. ↑ Woda, kanalizacja » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-28] (pol.).
  23. ↑ dawne województwo wrocławskie - Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu [online], wosoz.ibip.wroc.pl [dostęp 2026-07-28] [zarchiwizowane z adresu 2026-06-07] (pol.).
  24. ↑ a b Liczba mieszkańców gminy Oława, [w:] Biuletyn Informacji Publicznej, bip.gminaolawa.pl, 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-07-28] (pol.).

Bibliografia

  • Würben, Marschwitz, Mellenau, [w:] Meßtischblatt nr 2956, [w:] Herbert Knothe, Beispiele schlesischer Dorfformen, Breslau 1938, tablica XXV, rycina 53
  • Erich Quester, Der Kreis Ohlau in Urkunden der Jahre 1331 – 1398, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 11/1965-8/1966 (seria artykułów)
  • Mellenau – wie wir es kannten, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 7/1969, s. 14
  • Alfons Winkler, Eine Hasen-Treibjagd und andere Wintergeschichten aus der alten Heimat, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 2/2003, s. 2
  • Heinz Quester, Ortslexikon des Kreises Ohlau/Schlesien, Alfter 2007, s. 109

Linki zewnętrzne

Gmina Oława
Wsie
Osady
Przysiółki

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
Kembali kehalaman sebelumnya